WETENSCHAPPELIJKE BRON
Onderwerp: Betekenisvolle overdracht ouders | Publicatiedatum: 2025

Kern

Deze studie onderzocht of samen zorgen (cocaring) door opvoeder en pedagogisch professional samenhangt met de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen en de kwaliteit van de opvoeder-kindrelatie. De kwaliteit van samen zorgen werd uitgedrukt in vier dimensies: onderlinge ondersteuning, goedkeuring en overeenstemming over de zorg aan de positieve kant, en ondermijning aan de negatieve kant. Aan het onderzoek deden 90 gezinnen mee, met kinderen van12 tot 36 maanden oud die fulltime naar een kinderdagopvang gingen. Gegevens werden verzameld via vragenlijsten ingevuld door opvoeders. Als samen zorgen volgens de opvoeder goed verliep, bijvoorbeeld door goede onderlinge steun en weinig ondermijning, hadden kinderen betere sociale vaardigheden, minder gedragsproblemen en was er minder sprake van ontregeling bij de kinderen. Ook de opvoeder-kindrelatie was van hogere kwaliteit als samen zorgen volgens de opvoeder beter verliep. Dit onderzoek onderstreept het belang van sterk samenwerkende opvoeders en pedagogisch professionals, bijvoorbeeld tijdens de overdracht, voor een gezonde kindontwikkeling.

De afstemming in zorg tussen de kinderdagopvang en de thuissituatie is een essentieel onderdeel van de kwaliteit van kinderopvang. Het is van groot belang dat we beter begrijpen hoe pedagogisch professionals en opvoeders samenwerken. In deze studie wordt onderzocht wat pedagogisch professionals en opvoeders belangrijk vinden in hun onderlinge relatie en of het coparenting model van Feinberg (ontwikkeld voor opvoeders onderling) ook aansluit op de samenwerking tussen opvoeders en pedagogisch professionals (cocaring).  

De onderzoekers hebben 10 pedagogisch professionals en 8 opvoeders individueel gesproken en bevraagd over de samenwerking in een specifieke relatie. De kinderen waren 12 tot 36 maanden oud en gezinnen kwamen uit het westen van de Verenigde Staten en kwamen in aanmerking voor gesubsidieerde kinderdagopvang. Via kwalitatieve analyse is gekeken welke thema's het beste pasten bij de interviews. 

Het onderzoek liet zien dat twee dimensies van samen opvoeden ook relevant zijn voor het samen zorgen: de mate van ondersteuning dan wel ondermijning in de samenwerking en de mate van onderlinge overeenstemming over de opvoeding en zorg. Een derde unieke dimensie was het belang van goede en open communicatie tussen opvoeders en pedagogisch professionals. Zowel opvoeders als pedagogisch professionals noemden het belang van communicatie en de behoefte om informatie te krijgen van de ander. Pedagogisch professionals benoemden dat het delen van informatie over de dag van het kind meer communicatie vanuit de opvoeder uitlokte en het vertrouwen van de opvoeder in de pedagogisch professional bevorderde. Beide partijen benoemden de dagelijkse overdracht als een belangrijk moment voor de communicatie. 

De onderzoekers geven een aantal aanbevelingen voor de praktijk. Ten eerste, is het van belang dat pedagogisch professionals tijd nemen om de opvoeders te leren kennen en met hen te bespreken welke vorm van communicatie voor hen prettig is. Daarnaast kan het verstandig zijn om pedagogisch professionals en opvoeders explicieter aan elkaar te koppelen op basis van overeenstemmende waarden op het gebied van opvoeding en zorg. Tot slot is het, ook voor een betekenisvolle overdracht, van belang dat kinderen langer op een groep en bij een specifieke pedagogisch professional kunnen blijven, zodat er meer tijd is om vertrouwen en een samenwerkingsrelatie op te bouwen met opvoeders. Als pedagogisch professionals zich meer bewust zijn van het belang van communicatie, van ondersteuning versus ondermijning, en overeenstemming in de zorg en opvoeding en hoe ze dit kunnen toepassen in gesprekken met opvoeders, kan dit een belangrijke positieve uitwerking hebben op hoe betekenisvol een overdracht in de kinderdagopvang is.